Nghiên Cứu Các Yếu Tố Tác Động Đến Quyết Định Mua Ô Tô Tại Việt Nam

1. Thông tin Luận văn thạc sĩ

• Tên Luận văn: Nghiên cứu các yếu tố tác động đến quyết định mua ô tô tại Việt Nam
• Tác giả: Đỗ Thị Hồng Hạnh
• Số trang: 126
• Năm: 2017
• Nơi xuất bản: Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành học: Kinh doanh Thương mại
• Từ khoá: Hành vi người tiêu dùng, Quyết định mua ô tô, Yếu tố tác động, Thị trường ô tô Việt Nam

2. Nội dung chính

Luận văn “Nghiên cứu các yếu tố tác động đến quyết định mua ô tô tại Việt Nam” của tác giả Đỗ Thị Hồng Hạnh tập trung khám phá và định lượng những nhân tố ảnh hưởng đến hành vi mua sắm ô tô của người tiêu dùng trong bối cảnh thị trường Việt Nam đang có những chuyển biến tích cực. Đề tài xuất phát từ nhận định về sự phát triển khả quan của nền kinh tế Việt Nam, sự gia tăng nhanh chóng của tầng lớp trung lưu, cùng với việc cải thiện đáng kể về cơ sở hạ tầng giao thông. Những yếu tố này đã thúc đẩy nhu cầu sở hữu ô tô cá nhân tăng mạnh, tuy nhiên, việc lựa chọn sản phẩm lại trở nên phức tạp hơn bao giờ hết do sự đa dạng về thương hiệu, chủng loại và mẫu mã. Mục tiêu chính của nghiên cứu là xác định các yếu tố này, đo lường mức độ tác động của chúng, và từ đó đề xuất các giải pháp chiến lược cho doanh nghiệp kinh doanh ô tô nhằm thu hút khách hàng và tăng trưởng doanh số. Luận văn được xây dựng trên nền tảng vững chắc của các lý thuyết về hành vi người tiêu dùng như mô hình của Philip Kotler, Thuyết hành động hợp lý (TRA), Thuyết hành vi dự định (TPB) và Thuyết nhận thức rủi ro (TPR), cùng với việc tham khảo các công trình nghiên cứu trước đây cả trong nước và quốc tế về quyết định mua sắm các sản phẩm hữu hình.

Trong phần cơ sở khoa học, luận văn cung cấp cái nhìn tổng quan về thị trường ô tô Việt Nam, nhấn mạnh rằng mặc dù ngành ô tô Việt Nam còn non trẻ và có sản lượng thấp so với các nước trong khu vực, nhưng lại có tiềm năng tăng trưởng bùng nổ do thu nhập bình quân đầu người tăng và các chính sách giảm thuế nhập khẩu (theo lộ trình AFTA) cùng thuế tiêu thụ đặc biệt được kỳ vọng sẽ làm giảm giá ô tô. Tác giả đã tổng hợp các nghiên cứu liên quan đến quyết định mua sản phẩm tiêu dùng, đặc biệt là các sản phẩm giá trị cao như ô tô, để nhận diện các nhóm yếu tố chủ chốt thường xuyên được đề cập bao gồm: nhận thức về nhu cầu, khả năng tài chính, đặc tính sản phẩm, giá cả và chi phí, cùng các yếu tố xã hội. Dựa trên sự tổng hợp này và kết quả nghiên cứu định tính ban đầu, luận văn đã đề xuất mô hình nghiên cứu gồm sáu yếu tố độc lập tác động đến quyết định mua ô tô tại Việt Nam, bao gồm: “Nhận thức sự hữu ích”, “Nhận thức kiểm soát hành vi – tài chính”, “Cảm nhận về giá cả – chi phí”, “Cảm nhận về an toàn – chất lượng”, “Nhận thức rủi ro” và “Chuẩn chủ quan”, cùng với các giả thuyết về chiều hướng tác động của từng yếu tố.

Để kiểm định mô hình và các giả thuyết, tác giả đã áp dụng phương pháp nghiên cứu hỗn hợp gồm nghiên cứu định tính và định lượng. Nghiên cứu định tính được thực hiện thông qua phỏng vấn nhóm chuyên gia và khách hàng đã mua ô tô, nhằm tinh chỉnh mô hình và phát triển bộ thang đo chi tiết cho 33 biến quan sát độc lập và 4 biến quan sát phụ thuộc. Tiếp theo, nghiên cứu định lượng chính thức được tiến hành bằng khảo sát 214 đối tượng tại TP.HCM và Hà Nội, sử dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện. Dữ liệu thu thập được phân tích bằng phần mềm SPSS 20.0, với các kỹ thuật thống kê như kiểm định độ tin cậy Cronbach’s Alpha (tất cả thang đo đều đạt yêu cầu), phân tích nhân tố khám phá (EFA) để xác nhận cấu trúc 6 yếu tố độc lập và 1 yếu tố phụ thuộc, và phân tích hồi quy bội để đánh giá mức độ và chiều hướng tác động. Kết quả hồi quy cho thấy mô hình có độ phù hợp cao (R2 hiệu chỉnh = 0,87), khẳng định 87% sự biến thiên của quyết định mua ô tô được giải thích bởi 6 yếu tố đã nghiên cứu. Tất cả các giả thuyết về tác động của các yếu tố đều được chấp nhận, trong đó “Nhận thức kiểm soát hành vi tài chính” có tác động mạnh nhất (β = 0,483), và “Nhận thức rủi ro” là yếu tố duy nhất tác động ngược chiều. Ngoài ra, nghiên cứu cũng chỉ ra sự khác biệt đáng kể về quyết định mua ô tô giữa các nhóm đối tượng theo độ tuổi, nghề nghiệp và mức thu nhập.

Từ những kết quả nghiên cứu thu được, luận văn đã đưa ra các hàm ý quản trị thiết thực cho các doanh nghiệp kinh doanh ô tô tại Việt Nam. Về yếu tố “Nhận thức kiểm soát hành vi – tài chính” (có tác động mạnh nhất), doanh nghiệp cần tập trung vào việc tư vấn các giải pháp tài chính linh hoạt, liên kết với ngân hàng để cung cấp các gói vay ưu đãi, và xem xét chính sách giá bán để hỗ trợ khách hàng. Đối với “Nhận thức sự hữu ích”, việc nghiên cứu thị trường, đa dạng hóa chủng loại sản phẩm và phát triển đội ngũ tư vấn chuyên nghiệp là cần thiết để khơi gợi và định hướng nhu cầu. Về “Cảm nhận về giá cả – chi phí”, các chính sách hỗ trợ chi phí phát sinh, cân đối giá phụ tùng, và quy trình thanh toán nhanh gọn sẽ tăng sức hấp dẫn. Yếu tố “Cảm nhận về an toàn – chất lượng” đòi hỏi doanh nghiệp phải công khai nguồn gốc, chi tiết tính năng an toàn, và tổ chức các sự kiện đánh giá xe. “Nhận thức rủi ro” cần được giảm thiểu thông qua việc đơn giản hóa sách hướng dẫn, tối ưu thời gian bảo trì và đảm bảo cung ứng phụ tùng. Cuối cùng, “Chuẩn chủ quan” nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quảng bá hình ảnh sản phẩm và thương hiệu rộng rãi, thông qua các chương trình lái thử, PR báo chí và sự kiện ra mắt. Nghiên cứu cũng thẳng thắn thừa nhận những hạn chế về phạm vi mẫu và thời gian, đồng thời đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo nhằm mở rộng quy mô, khám phá thêm các yếu tố khác và liên tục cập nhật để phản ánh chính xác thị hiếu thay đổi của người tiêu dùng.